Hükümetin vergi ve prim borçlarına ilişkin çalışmaları sürüyor. Vadenin 36 aydan fazla olması için yasa değişikliği gerekiyor. Faiz içinse daha önce kredi kartı borçlarındaki eski borca yüksek faiz uygulaması tartışılıyor.

Hükümet, referandum sonrasında devreye sokacağı vergi ve SSK prim borçlarında yeniden yapılandırma için vadeyi artırıp yıllık faizleri de normal geçikme faizlerinin altına çekmeyi planlıyor. Şu an uygulanan gecikme faizi yüzde 1,95. Yeniden yapılandırmada, gecikme faizinin yüzde 1 ile 3 arasında belirlenmesi bekleniyor. Vadenin de 36 ayla 48 aya kadar çıkabileceği belirtiliyor. Vadenin 36 aydan fazla olabilmesi içinse yasa değişikliği gerekiyor. Faiz uygulamasında ise bir süre önce kredi kartı borçları için getirilen yapılandırma isteği de masada. Kredi kartları için getirilen uygulamada, borç ne kadar eskiyse borç tutarına uygulanacak faiz de buna göre uygulanıyordu.

36 ayın üstü için yasa değişecek
Başbakan Tayyip Erdoğan yaklaşık 10 gün önce TESK'in iftarında hem vergi hem de prim borçları için bir yapılandırma olabileceğinden bahsetti. Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Ali Babacan da hafta sonunda getirilecek düzenlemenin af değil yeniden yapılandırma olacağını kaydetti. Babacan'ın açıklamalarına göre borçlar için vade uzatılacak ve şu anda uygulanan gecikme faizi düşürülecek.
İlk yapılan çalışmalarda vergi ve SSK prim borçları için 6183 sayılı yasanın ancak 36 ay vadeye kadar izin verdiği anlaşıldı. Özellikle SSK prim borçlarında vade daha uzun tutulmak isteniyor. Yasa zaten 36 aya kadar izin veriyor. Ancak hükümet bu vadenin daha uzun olmasını istiyor. Bu nedenle önce vergi ve SSK prim borçlarında vadenin ayrı ayrı olup olmayacağı üzerinde duruldu. Ancak her iki borç için de yeniden yapılandırma aynı anda yapılacağı için ortak vadenin hükümet tarafından tercih edilebileceği düşünülünce, bunun yöntemlerine bakıldı. 6183 sayılı yasanın 48'inci maddesi ödenmeyen borçların vadeye yayılmasını düzenliyor. 2008 yılında 5766 sayılı yasayla vade 36 ay olarak değiştirildi. Prim borçlarında daha uzun vadeli bir yapılandırma için bu yasanın değiştirilmesi gerektiği ifade ediliyor.
2008 yılında getirilen 18 ayda 18 eşit taksitte vergi borçlarının ödenmesine yönelik düzenlemede yıllık gecikme faizi yüzde 3'te sabitlenmişti. Ancak bu tarihten sonra gecikme faizi aylık bazda da düşürüldü. Son olarak 2009 yılında aylık yüzde 2,5'ten 1,95'e indirildi. Bu nedenle yeniden yapılandırmada belirlenecek yıllık faizin geçmişte uygulanan yüzde 3'ten daha düşük olması bekleniyor. Faiz uygulamasında Bakan Babacan'ın bir süre önce kredi kartı borçları için getirilen yapılandırmayı istediği de konuşulan modeller arasında. Kredi kartları için getirilen uygulamada, borç ne kadar eskiyse borç tutarına uygulanacak faiz de buna göre uygulanıyordu. Çalışmalar yeni başladığı için Ramazan Bayramı'ndan sonra alternatiflerin değerlendirilmesi bekleniyor.
Eğer birikmiş vergi borçları için geçmişe yönelik faizlerde bir silme operasyonu yapılacaksa bunun yasa çıkarılarak yapılması gerekiyor. Anayasanın 73'üncü maddesine göre vergi ancak yasayla getirilebiliyor ya da kaldırılabiliyor. Bu nedenle birikmiş olan borçlarda yapılacak geriye doğru silme işlemi ancak yasayla mümkün olacak. Bunun için de Meclis'in açılması gerekiyor.

AK PARTİ 3 KERE AF ÇIKARDI

2005: 18 ay taksit geldi
Mart 2005'te TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda kabul edilen SSK ve Bağ-Kur prim affıyla borçlara 18 ay taksit, zam ve faizlerde de indirim yapıldı. 31 Aralık 2004 tarihinden önceki dönemlere ilişkin olarak; SSK tarafından takip ve tahsil edilen ve özel sektör işverenlerinin 31 Aralık 2004, kamu sektörü işverenlerinin ise 13 Ocak 2005 tarihine kadar tahakkuk ettiği halde ödenmemiş SSK primi, sosyal güvenlik destek primi, işsizlik sigortası primi, gecikme zammı 18 aya kadar taksitlendirildi.

2006: ‘Zor duruma' indirim
Bir sonraki af da 22 Şubat 2006 günü TBMM Genel Kurulu'nda kabul edildi. Yasaya göre, 31 Mart 2005 tarihine kadar tahakkuk ettiği halde ödenmemiş olan özel sektör işverenlerinin sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi, işsizlik sigortası primi, idari para cezası, sosyal yardım zammı borçları yeniden yapılandırıldı. Bu yapılandırmada, 100 bin TL'nin altında olan borçlarla 100 bin TL'nin üstünde olan borçlar ayrı ayrı değerlendirildi.

2008: Faizin yüzde 85'i silindi
En son Mayıs 2008'de İstihdam Paketi'ne eklenen bir maddeyle SSK ve Bağ-Kur'a 31 Mart 2008'e kadar olan borçlar yeniden yapılandırma kapsamına alındı. Borçlarını üç ay içinde ödeyenlerin faiz borçlarının yüzde 85'i silindi. Borçların bir yıllık süre içinde ödenmesi halinde faizin yüzde 55'i, iki yıllık süre içinde ödenmesi halinde de yüzde 30'u kaldırıldı. 2006 yılında çıkarılan önceki afla borcunu taksitlendirdiği halde ödemesini yapmayanlara da yeni bir hak getirildi.

Neşe Karanfil / REFERANS