Ata Yatırım Baş Ekonomisti Nurhan Toğuç, küresel krizin dünya ekonomisinde dengeleri değiştireceğine işaret ederek, 'Avrupa ve ABD’nin dünya ekonomisinden aldığı pay azalacak. Tek merkezli dünya yerine çok kutuplu bir dünya düzenine gidiyoruz' dedi

Avrupa'daki borç sorununun kısa sürede çözülemeyeceğini belirten Ata Yatırım Baş Ekonomisti Nurhan Toğuç, 'Hane halkı, kamu sektörü ve bankacılık sektörünün aşırı borçlu yapısı nedeniyle Avrupa tarafında durum kötü. Avrupa küçülürken, Türkiye, Çin, Brezilya ve Hindistan gibi gelişmekte olan ükeler ise dünya ekonomisinden daha fazla pay alacak. Yeni bir dünya düzeni kurulacak' dedi.

Yeni dünya düzeninde Türkiye'yi Ortadoğu'nun lider ülkesi olarak gören Toğuç, 'Yani tek merkezli bir dünya yerine çok kutuplu değişik ülkelerin liderliğinde olabilecek çok kutuplu bir dünya düzenine gidiyoruz' dedi.

Küresel krize ilişkin beklentileriniz?

2008 krizinden bu yana Türkiye ekonomisi V şeklinde bir toparlanma yaşadı. Yüzde 4.7'lik bir düşüşün ardından çok hızlı bir şekilde çift haneli oranda büyüdü. Ancak dünya toparlanamayınca elbette bunun olumsuz yansımaları Türkiye üzerinde de görülecek. ABD tarafında sorunlar yapısal değil, 2008 de başlayan yavaşlamanın L şeklinde devam ettiğini görüyoruz. Reform yapılarak çözülecek bir süreç değil. Avrupa tarafında durum daha da kötü görünüyor. Hane halkı borçlu, kamu sektörü borçlu, bankacılık özel sektörü borçlu. Bu gelip geçecek bir-iki yıllık süreç değil. Aslında bizim gibi ekonomiler için gayet bir olumlu süreç. Yeni bir dünya düzeni kuruluyor.

Yeni düzende hangi ülkeler öne çıkacak?

Ben Çin'i Asya'nın lideri olarak görüyorum. Brezilya Latin Amerika'nın, Rusya Kafkaslar'ın, Almanya Avrupa'nın, Türkiye ise Ortadoğu'nun lider ülkesi olacak. Aslında bakarsanız yüzyılda yaşanan bir süreç. 1930 ekonomik Buhran sürecinde nasıl ABD dünya liderliğine, ekonomik süper güç olma gücüne ulaştıysa bu süreçte o gücünü kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya.

Buhranlar savaşlarla sonuçlanmıştır. Siz böyle bir risk görüyor musunuz?

En büyük risklerden birisi İran ile ABD gerginliği. ABD'nin bu gerginlik sürecinde İran'a herhangi bir müdahalede bulunacağını veya bir savaşa yeltenebileceğini düşünmüyorum. Bölgedeki bütün ülkeler etkileneceği için ABD bu kadar büyük bir riski göze alamaz.

Enflasyon % 6.5 - 7 arası...

Küresel daralma istihdamı nasıl etkiler?

2011'de Türkiye istihdam yaratarak büyüdü. İnşaat sektörü ise 3. köprü gibi yeni projelerle en fazla istihdam yaratan sektörlerden olacak. Yıl sonunda işsizlik oranı yüzde 9-9.5 aralığında seyreder.

Yıl sonu enflasyon tahmininiz?

Gıda fiyatları ne yazık ki, barajlardaki doluluk oranına bakınca bir miktar daha yüksek seyredecek gibi duruyor. Kamu zamları yeni ek zamlar olabilir özellikle ithalat üzerinde. Onların etkisiyle nisan ayında zirve yapar. Yıl sonu yüzde 6.5-7 arası enflasyonu görebiliriz.

Türkiye yüzde 3.3 büyür

Türkiye ekonomisi ne kadar büyür?

Yumuşak iniş söz konusu olursa baz senaryomuz yüzde 3.3 büyüme. Merkez Bankası'nın verdiği sinyaller yine kredi büyümesinin yüzde 20 civarına kadar izin verileceği yönünde. Türkiye genç ve dinamik bir ülke. Kendi iç talebiyle rahatça büyüyor. Ama kötü senaryomuza göre Avrupa tarafında çok ciddi sıkıntılar baş gösterir de büyümemiz 0 olur.

Cari açık 65 milyar dolara iner

Peki cari açık?

Yıl sonu 60-65 milyar dolar seviyeleri bekliyoruz. Avrupa'ya olan ihracat azalacağı için daha az ithalat söz konusu olacak. Daha düşük oranda büyüyeceğimiz için daha az ithal edeceğiz. Dünyada bir global resesyon olacaksa, böyle bir ortamda petrol fiyatları artmaz diyoruz. Bu da petrol ithalat faturamızı düşürecek.

Mutlaka pazarlık yaparım

Bir ekonomist olarak aile bütçenizi nasıl yönetiyorsunuz?

Alışverişte pazarlık yaparım. Fiyat artıranları da uyarırım. Üniversitede hocamız 'Markada bir rant var. O da aptallık rantı' demişti.

Taksitle aranız nasıl?

Kredi kullanarak almak maliyeti artırıyor. Kredi maliyetleri ilk çeyrekte özellikle artacak. Bir malı 1.5-2 katı fiyatla almanın anlamı yok. Yılın son çeyreğine doğru beklemeyi tercih ediyorum.

Ayfer ARSLAN/ AKŞAM