Son günlerde Fortis Bank'la birleşeceğine yönelik haberlerle dikkatleri çeken Türk Ekonomi Bankası'nın (TEB), First Data işbirliğiyle şube dışı ATM'lerinin (off-site ATM) kurulmasına temmuz ayında başlanıyor. First Data tarafından kurulacak ATM'ler ilk olarak Maltepe, Sultanbeyli, Kadıköy gibi semtlerde yer alacak. Alışveriş merkezleri dışındaki büyük mağazaların önünde ve perakende noktalarında kurulacak ATM'ler, pilot uygulamanın ardından son kullanıcıya açılacak.

Otellere de kurulacak
ATM'ler zamanla kahve zincirleri, benzin istasyonları, otoparklar, oteller gibi tüketicinin en çok ayağının değdiği lokasyonlarda yaygınlaşacak. 2010 yılı içinde TEB sponsorluğu ve markası altında şube dışı lokasyonlarda 150-200 adet ATM kurulması planlandı; 2012 yılı sonunda ise 1.250 ATM'nin kurulması hedeflendi. First Data, söz konusu proje çerçevesinde 3 yıl içinde 20 milyon dolar düzeyinde yatırım yapacak. TEB, First Data işbirliği ile önümüzdeki 3 yılın sonunda ATM sayısını 3 katına ulaştırmayı hedefliyor. 3 yıl sonunda TEB'in 2 binin üzerine çıkacak ATM ağının yüzde 60'ının First Data işbirliği ile kurulmuş olması hedeflendi.
TEB müşterileri, ATM'lerden yapacakları işlemler için hiçbir komisyon ödemeyecek. TEB müşterisi dışındaki bireyler ise kurulacak ATM'lerden hangi banka kartı ile işlem yaptıysa, o kartın sahibi banka tarafından belirlenen komisyon ücretini ödeyecek.
Referans'ın sorularını yanıtlayan First Data Genel Müdürü M. Levent İskit, halka daha yakın olmaları için bankaların iş ortağı olmayı amaçladıklarını söyledi. Türkiye'de özellikle büyük alışveriş merkezlerinde ATM çiftliğinin oluştuğunu yani birçok bankanın yan yana ATM'sinin olduğunu belirten İskit, şube dışı ATM'leri bankaların gitmediği, etrafında ATM olmayan halka daha yakın yerlere götürmek istediklerini söyledi.
Gelişmiş ülkelerde 1 milyon kişiye düşen ATM sayısının 800-2.000 arasında olduğuna dikkat çeken İskit, "Türkiye'de ise bu rakam 315. Türkiye'de 24 binin üzerinde ATM var. Aslında 1 milyon kişiye yaklaşık 1.000 tane ATM düşmesi gerekli. Bu da Türkiye'nin önünde alınacak çok yol olduğunu gösteriyor" dedi.
Kazan-kazan modeliyle perakendecilere, küçük esnafa avantaj sağlayacaklarını belirten İskit, etrafında ATM olmayan ya da ATM'ye ulaşması için yürümesi ya da vasıtaya binmesi gereken bireylerin ayağına da hizmet götüreceklerini söyledi. Uzun vadeli hedeflerinin ise Türkiye'deki bütün bankaları ortak ATM ağında toplayarak, bunların hepsine First Data'nın hizmet vermesi olduğunu ifade eden İskit, Türkiye'de organik büyümeye öncelik verdiklerini ancak satın alma fırsatlarını da değerlendirebileceklerini söyledi.

Fortis'le de konuşuruz
İskit, "TEB'le Fortis birleşiyor. Fortis için de şube dışı ATM'ler kuracak mısınız?" sorumuzu ise şu şekilde yanıtladı: "İki banka birleştikten sonra bu konuda ne olacağı belli değil. Fortis'in şube dışı ATM'lerinin kurulumunu Provus gerçekleştiriyor. TEB'le Fortis birleştikten sonra Fortis'le de tekrar konuşmak gerekli. Bütün opsiyonlar açık, anlaşmalarda kısıtlayıcı bir şey yok."
Off-site ATM uygulaması, ortak ATM uygulamasından da farklı. Ortak ATM uygulamasında bir bankanın müşterisi, o bankaya ait bankamatik kartıyla diğer bankaların ATM'lerinden de para çekebiliyor. Off-site ATM uygulamasında ise bir bireyin ayağının değdiği her noktada ATM'leri yaygınlaştırarak, sözgelimi, büyük mağazalar, perakende noktaladı vs. kurulacak ATM'lerden para çekmesi amaçlanıyor.
Türkiye'de şube dışı ATM sayısının, toplam ATM içindeki payı yüzde 43-44 düzeyinde ve Avrupa ortalamasından da yüksek. Bu oranın yüksekliği, Türkiye'de özellikle maaş ödemesi için sözgelimi, fabrika binaları, devlet daireleri vs. yerlerde kurulan ATM'lerin sayıca fazlalılğından kaynaklanıyor. Ancak, alış-veriş merkezlerinin dışında tüketicinin ayağının değdiği lokasyonlarda ise ülkemizde ATM sayısı oldukça yetersiz durumda.ALP SÜER-REFERANS