Abd harcamaları kısar ve bankalarla ilgili planları yürürlüğe sokarsa,artık bankalar fonlara,hedge fonlara kredi açamayacak,banka menkul kıymet şirketleri özel şirket statüsüne geçip bankalarla ilgisi kalmayacak,banların borsalarda işlem yapması yasaklanacak dolayısıyla Soros'un da belirttiği gibi G.SACHS dahil birçok tanınmış yatırım şirketleri tarihe karışacaktır diye yorumlanıyor.Obama para politikaları ile likiditeyi kısıtlayarak,enflasyonu önleme,piyasalarda manüplasyonları yok edip hisse senetleri ve emtialar üzerinde oyun oynayarak doğal olmayan fiyat oluşumları altında kişi ve kuruluşların hatta genel ekonominin büyük zararlar etmemesi için bu sert önlemleri almakta bence.Fed ise yeni plana göre beklenmeyen bir şekilde faizleri arttırmak zorunda kalabilir de.1994 ve 2004 fed ani faiz arttırımları borsaları aniden çökeltmişti hatırlarsak yine böyle bir durumda ikinci dip yaşanması olasılığı artacaktır en azından hisse senetleri piyasalarında.

Her zaman takip ederek yazdığım üzere BDİ kuru yük endeksi uzun süredir büyüme beklentilerini onaylamıyordu ve bunun sonucunu da iyimserliği pompalayarak para kazanma hevesindeki bazı ülke yetkililerinin tuzağına düşen yatırımcılar büyük zarar edebilirler diye düşünüyordum ve öyle de olmakta(özellikle 4 ve 5 şubat dünya borsalarında).Global büyüme ve iyileşmelerin bekleneneden kötü gelişebileceğinin belirtileri çin ve abd'deki likidite önlemlerinin alınmalarıyla delillenmekte,Bundan biz de olumsuz etkilenebiliriz.Çünkü abd'de büyüme az olursa abd ,çin ve ab'den ithalatı kısıtlayacak ab'de yeterli büyüme olmayınca da bizim ihracatımız(geçen yıl %25 azaldı)bu yıl fazla artmayacak,yeterli döviz girişi sağlanamazsa da zorunlu enerji ve diğer ithalatımız için gereken döviz ve finansman için borçlanma artacak sonuçta kurlar yukarı gidecek,ihracatçı şirketlerde zorlanmalar,işsizlikte artışlar ve beklenen büyümemizde ise zayıflamalar görülebilecektir.Bu durumları çok sayıda ülke yaşayabilecektir bu yıl.

Çin'de bankalardan karşılıkların arttırılmasının istenmesi sonucunda önce kredi sıkıntısı başlayacak,sonra üretim ve tüketimde gerileme,düşük büyümeye geçiş neticesinde asya'daki bir çok ülkede büyüme sorunları başlaması ile ,şirket ve banka iflaslarına gidebilecek,borsalarda çöküşlere kadar uzanabilecek olumsuz gidişi tetikleyebilecektir.Teoride faiz arttırımı büyümeyle ilgili iken bu kez ülkeler arası faiz dengesizliği büyümeler olmasa da faiz arttırımlarını zorlayabilir özellik taşıyacaktır bence.Nitekim çin'in fazi arttırmaya başlaması sonucunda bunu dünyadaki likiditenin çin' e kaymaması için abd' nin de beklenenden önce ve ab 'nin de onların ardından faizleri arttırmaları pek sürpriz olmayabilir.Bu faiz arttırım yarışları dünyada özellikle hisse senetleri borsalarında ikinci dip oluşumunu da öne çekebilir özellik taşıyabilecektir.

Tüm bu veriler ve beklentiler Türkiye piyasalarını olumsuz etkileyebilir. Obama'nın yeni ekonomik planının parasal sıkılaştırma içermesi sonucu ab'nin ihracat ve ithalatının azalacak olması sonucunda Türkiye'nin en büyük ihraç pazarı ab'ye ihracatının azalacak olma ihtimali yanı sıra dışardan gelmekte olan faiz arttırım furyasının bizim de faizleri zamanından önce arttırma durumunda kalacak olmamız halinde( TCMB 2010 faiz orta tahmini 6.9'a yükseltti,ayrıca ilk defa ihraç edilen 10 yıllık tahvil ihraç faizi, beklenenin üzerinde gerçekleşti), özellikle mart 2009 dan bu yana %100 den fazla yükselen imkb üzerinde önemli realizasyonlara sebep olabilecektir.Bu nedenle piyasalarda bu son hafta aniden artan sıcak haberlerin gidebileceği yerleri iyi görmek bence doğru olabilir.Cüce şubat ayı dev sorunlar ve borsalarda kayıplarla geçecek gibi durmakta.

NEHİR ER
MALİ ANALİST,BROKER