Referans Gazetesi'nin Haberine göre, Maliye Bakanlığı bir süre
önce tefecilik ve nakit ticareti ile ilgili başlattığı çalışmalarda
ilginç sonuçlara ulaştı. Özellikle kuyumcularda gözlenen, aslında
satış yapılmadan nakit para verilmesi işleminin ekonomik krizde satış
yapamayan bazı sektörlerde de yapılmaya başlandığı tespit edildi.
Maliye bu nedenle, internet üzerinden POS cihazlarındaki işlem miktarı
sıçramalarını mükellef mükellef takibe başladı.
Ekonomik kriz, özellikle nakite sıkışan işadamları ve vatandaşları
son dönemlerde tefecilere veya başka bir işi kılıf olarak kullanarak
nakit ticareti yapanlara itti. Özellikle son dönemlerde kuyumcular
müşterilerine herhangi bir ürün satmadan, satmış gibi gösterip kredi
kartından işlem yapıyor. Müşteriye belli bir yüzde ile karttan
çekilenden daha az nakit para veriliyor. Sözgelimi 5 bin TL'lik bir
ürün satmış gibi gösteriliyor ve müşteriye 4 bin TL veriliyor aradaki
fark da kuyumcunun elinde kalıyor. Yasal olmayan bu nakit ticaretini
izlemeye başlayan Maliye, aynı işlemin diğer sektörlerde de
uygulanmaya başladığını tespit etti. Uzun zamandır satışların durgun
olduğu bazı sektörlerde de, aslında ürün satılmadan satılmış gibi
gösterildiğini ve müşteriye nakit verildiğini tespit ettiklerini
anlatan yetkililer, bu yola başvuranları da uyardılar.
Yetkililer, internet vergi dairesinden POS kullanan mükelleflerin
aylık olarak ne kadarlık satış yaptığını tek tek gördüklerini
belirterek, "45 nolu satır dediğimiz bir bölüm var. Buradan hangi
mükellefin, aylık olarak POS üzerinden ne kadar satış yaptığını
görüyoruz. Bir sıçrama olduğunda bu hemen ortaya çıkıyor. Geçmiş
aylarda 300-500 TL'lik satış yapanlar bir anda 5-10 bin TL'lik satış
yapmış gözüküyor. Mesela bir mükellef üç-dört banka üzerinden bir ayda
141 bin TL'lik satış yaptı ve biz bunu anında gördük. Mükellefler
(Maliye bunu nereden görecek?) diye düşünüyor. Ama biz bu sıçramaları
anında görüyoruz" dediler.
Geçen yıl eylülde başlatılan uygulama ile mükelleflerin kendi
satışlarını da takip edebildiklerini anlatan yetkililer, şimdiye kadar
55 bin işyerinin şifre aldığını anlattılar. Sistemde mükellef internet
vergi dairesinden şifre alıyor ve POS üzerinden ne kadarlık satış
yaptığını takip ediyor. Geçen yıl eylül ayından itibaren şifre alıp
kendi satışını kontrol edenler sayesinde satış ile beyanname
arasındaki farkın azaldığını anlatan yetkililer, "Geçen yıl sonu
itibariyle POS cihazı üzerinden satış ile beyanname arasında
uyumsuzluk olanların sayısı yaklaşık 30 bin civarında. Uyumsuzluk
oranı yüzde 45'ler düzeyinde. Bizim riskli mükellef dediğimiz kısma
giriyorlar" dediler.
Bunun dışında yasalara göre zaten suç olan tefecilik yapanlarla
ilgili de çalışma yürüttüklerini dile getiren yetkililer, genelde bu
kişilerin borç verdikleri kişilerin gayrimenkullerine ipotek
koydurduklarını tespit ettiklerini dile getirdiler. Tapu Kadastro
Genel Müdürlüğü'nden düzenli bilgi aldıklarını ve evlerini ipotek
ettirenlerle irtibata geçtiklerini anlatan yetkililer, tefecilerden
borç alanların genelde konuşmak istemediklerini, bu nedenle Emniyet
kuvvetleri ile birlikte hareket ettiklerini söylediler. Hem internet
üzerinden yapılan hem de ipotek yolu üzerinden tespit edilen verilerin
daha sonra yerinde tespit yöntemiyle incelendiğini kaydeden
yetkililer, şu anda Türkiye çapında denetim yürütüldüğünü dile
getirdiler. Bu konudaki incelemenin mayıs-haziran aylarında
tamamlanması planlanıyor. Sonuçların da sonbaharda çıkması bekleniyor.