KADİFE ŞAHİN-MİLLİYET
İş Yatırım Menkul Değerler Genel Müdürü İlhami Koç, piyasaların yön belirmekte Türkiye’nin sıcak gündemini işgal eden referandumu değil, ertelenen mali kuralı dikkate aldığını söyledi.
Piyasaların 2000’lı yıllardan buna siyasetle bağını zayıflattığını ifadeden Koç, şöyle konuştu: “Bize göre mali kural referandumdan çok daha önemli. Çünkü Türkiye uzun süre IMF ile anlaşmadan ekonomiyi yönetti ve “Ben yapmam gerekeni zaten IMF olmadan yapıyorum, gerekirse bunu yazılı hale getiririm” dedi. Önemli olan hükümetin ekonomiyi yönetirken bunu belli bir esasa bağlanmasıydı. Ertelenmesi iyi karşılanmadı. Çünkü ne kadar süreyle erteleneceği de belli değil. ‘Çıkmayacak’ denilmedi, ‘ertelendi’ denildi. Ancak çıkması beklendiği için ertelenmesinin ne kadar süreyle olacağı da önemli. Bu belirsizlik olumlu değerlendirilmiyor.”

‘Refarandum çok etkilemez’
“Türkiye’de para ve sermaye piyasaları uzun süredir siyasi gelişmelerden bağını kopardı” diyen İlhami Koç, piyasalarda refarandum sonucuna göre nasıl bir gelişme yaşanacağını ise şöyle tahmin etti:
“Piyasalarımız uzun süredir siyasi gelişmelerden bağını kopardı. 2000 yılların başlarına kadar olan dönemlerde siyasi demeçler, iktidar liderlerinin veya muhalefet liderlerinin ağızlarından çıkan bir cümle bir anda piyasaları allak bullak edebiliyordu.
Ancak 2000’li yılların başlarından sonra bu yapı değişti. Piyasada siyasetin etkisi son derece azaldı. Bu yüzden referandumun sonucunun piyasalar üzerinde çok etkisinin olmayacağını düşünüyoruz.
Piyasalar genelde zayıf koalisyon hükümetlerini sevmez, güçlü hükümetleri severler. Zayıf bir koalisyon hükümeti olursa, bu piyasaları etkiler. Referandumun sonucu böyle bir duruma işaret ederse, piyasalar olumsuz etkilenir. Ancak bunun da etkisi sınırlı olur. Büyük bir etki olmaz.”

‘Dışarıdaki gelişmelere bakıyoruz’
Türk piyasalarını yön tayin etmekte mali kuralın yanısıra dış piyasalardaki gelişmeleri takip ettiğini kaydeden İlhami Koç, “Uluslararası gelişmeler şu anda çok daha önemli” dedi. Koç şöyle devam etti:
“Türk sermaye piyasalarının ciddi bir bölümü de yabancıların elinde. Bu piyasalardaki fon yöneticilerinin davranışları çok daha önemli. Buralardaki bir satış dalgası çok daha etkili olur. Bunu geçmişte de gördük. Bizde siyasette hiç bir sorun yokken dış piyasalarda yaşanan gelişmeler piyasalarımıza ciddi bir satış getirmişti.
Dolayısıyla iç piyasayı birincil derece de etkileyen faktör şu anda uluslarrarası piyasalardaki volatilitedir. Ulusararası piyasalarda şu anda çok yüksek bir volatilite var. Şu anda piyasalar üzerinde siyasetin etkisi daha az, referandumun etkisi ise çok daha az.”

İş Yatırım Genel Müdürü İlhami Koç, Dubai’de şirket kurmak için gerekli başvuların yapıldığını, şirket için kiralık yer baktıklarını söyledi. Faizsiz bankacılık ürünlerinin daha çok gündemde olacağını ifade eden Koç, yasal izinlerin yılsonunda çıkmasının beklendiğini belirtti. Koç, “Sadece Türkiye ile bağlı kalmayacağız çevre ülkelerde de olacağız. Bir şirketi 2004’te Kazakistan’da kurduk. İngiltere’de Londra’da Maxi Securities’i kurduk. Şimdi Dubai’de bir yer açıyoruz, başvurduk, sonucunu bekliyoruz. Dubai’de daha çok faizsiz ürünler gündemde olacak. Oradan buraya kaynak çekmek bizim için çok daha önemli olacak. Şirket satınmaları önemli olacak. İzinlerin yılsonunda çıkmasını bekliyoruz. Şimdi kiralık yer bakıyoruz” dedi.

‘Kriz kahinleri gündemden düştü’
İki kez kriz kahini Nouriel Roubini’yi Türkiye’ye getirip ‘Geniş Açı’ konferanslarında konuşturan İş Yatırım’ın Genel Müdürü İlhami Koç, artık kriz kahinlerinin gündenden düştüklerini söyledi. Koç; “Roubini’yi getirmeyi düşündüğümüz dönemde krizin başıydı. Bu nedenle kendisi bizim açımızdan krize yönelik sorulara yanıt verebilecek, ne olacağına dair görüşleri olan ve bunu şiddetle ve açık bir şekilde savunan biriydi. Bugün ise artık yavaş yavaş krizden çıkma dönemine girildiği için artık gündemde kriz kahini yok” dedi.
Koç, ilk konferans için Roubini’ye cüzzi bir para ödendiğini ikincisinde ise para ödenmediğini açıkladı. Koç, ünlü ekonomistlere ödenen paranın 40 bin ile 100 bin dolar arasında değiştiğini söyledi.

‘Yeni şirket tahvilleri olacak’
Bu yıl Koza Altın ve Akfen Holding’in halka arzlarını gerçekleştiren İş Yatırım’ın Genel Müdürü Koç, ortamın çok müsait olmaması nedeniyle yeni halka arzların gümdemde olmadığını ancak yeni özel sektör tahvillerinin olacağını söyledi.
Koç, “Bu yıl Koz Altın ve Akfen Holding olmak üzere iki büyük halka arz gerçekleştirdik. Hisse senetleri arzında şöyle bir sıkıntı var, arzlar yapılabilir, ancak şu anda arz ve talep dengelenemiyor. Bir olay oluyor halka arz penceresinde talep aniden geri çekiliyor. Bunu Akfen Holding’in arzında yaşadık. Tahvil tarafında ise durum toplam dört tahvil gerçekleştirdik. Yeni tahviller olabilir ancak henüz anlaşmalarımız sonuçlanmadı” diye konuştu.

‘Borsada banka etkisi sürecek’
İş Yatırım Menkul Değerler Genel Müdürü İlhami Koç, global kriz sürecinden bu yana borsada etkili olan bankacılık sektörünün bu öncü rolünün önümüzdeki dönemde devam edeceğini söyledi.
Koç, “Borsada önümüzdeki dönemde de yine finans sektörünün öncülük etmesini bekliyoruz. Kriz döneminde de başka ülkelere göre bizim piyasamızın hızla toparlanmasının nedeni bankalardı. Başka ülkelerde bankacılık sektörlerinde sorunlar yaşanırken bizim bankacılık sistemi krizi sorunsuz atlattı. Bu nedenle bizim borsamız hala banka ağırlıklı gidiyor. Karların ve işlem hacminin büyük bir kısmı bankalarda” diye konuştu.