İlk olarak Yunanistan'la gündeme gelen, ardından İspanya, Portekiz ve İrlanda gibi ekonomilerin de dahil olduğu ülke borçları paniği, borsaların ardından diğer kredi piyasalarına da sıçradı. Küresel yatırımcı 2009'un mart ayı sonrasında açılan risk iştahı ile saldırdığı "çöp tahviller"i elinden çıkarmaya başladı. Yatırım düzeyinde olmayan şirketlerin daha yüksek faiz seçeneği ile piyasaya sürdüğü çöp tahviller 2005 yılının eylül ayından bu yanaki en hızlı satış rüzgarı ile karşı karşıya. Geçen hafta sadece ABD piyasalarında 1 milyar dolarlık çöp tahvil elden çıkarıldı. Bu son 4.5 yılın en hızlı haftalık satışı olarak gösteriliyor. Ayrıca Yunanistan endişelerinin ilk kez gündeme geldiği 11 Ocak'tan bu yana çöp tahvillerle güvenli ABD hazine tahvilleri arasındaki spread farkı da 100 baz puandan fazla açılarak 700 baz puana kadar çıktı. Yani tam da Yunanistan kaygısı ile risk iştahının kesilmeye başladığı bir dönemde bu tahvillerin riski iyice arttı.
Bloomberg'de dün yer alan bir habere göre çöp tahvillerde geçen sene yaşanan rallide duraklama başlamış durumda. Bu rallinin gerçekten sona erip ermediğini ise Yunanistan'a ilişkin gelişmeler belirleyecek. Yunanistan'ın kurtarılması sorunu devam eder ya da ağırlaşırsa çöp tahviller başta olmak üzere her türlü riskli varlıktan kaçış başlayabilir. Bloomberg'in haberinde küresel yatırımcının çöp tahvillere geçen yıl 30 milyar dolar yatıdığına dikkat çekildi.

Almanya özel fona kesin karşı
Geçen haftaki Avrupa Birliği (AB) liderler zirvesinden piyasaları rahatlatan bir karar çıkmamıştı. Euro Bölgesi maliye bakanlarının dün gerçekleştirdikleri toplantı bugün tüm AB maliye bakanları ile sürecek. Ancak bu zirveden de somut bir yardım paketi çıkması beklenmiyor. Almanya ve Avrupa Merkez Bankası (AMB) Yunanistan'a katma değer vergisini yüzde 1 ila 2 oranında artırması ve kamu ücretlerinde yeni kesintilere gitmesi için bastırıyor. Almanya Maliye Bakanlığı Sözcüsü Michael Offer, dün yaptığı açıklamada Almanya'nın Yunanistan'ın da içinde bulunduğu Euro Bölgesi'nde bütçe sıkıntısına düşmüş ülkeleri kurtarmak için Özel Kurtarma Fonu kurulması fikrini kabul etmediğini belirtti. Offer, sıkı mali tedbirlerin daha yararlı olacağını kaydetti. Yunanistan ise zaten kamu işçisinden çiftçisine kadar sokaklara dökülen halkı daha fazla karşısına almak istemediği için şimdilik yeni sıkılaştırmalara karşı. Ancak yardımlar karşılıksız olmayacağı için Yunanistan yeni kemer sıkma taleplerine boyun eğmek zorunda kalabilir. Bu da mali sıkılaştırma politikalarının gündeme gelmesi anlamına geliyor.

Yunanistan risk iştahını kesti
Küresel ekonomideki iyileşme sürecinin ise gevşek para politikasından erken çıkılmasıyla baltalanacağı endişesi hakim. Eğer Yunanistan kemerleri daha fazla sıkarsa sıra eninde sonunda diğer sorunlu Euro Bölgesi ülkelerine de gelecek. Çin ise zaten bir ay içinde banka rezerv karşılık oranlarını ikinci kez artırarak bu endişelerin merkezine yerleşti. Küresel anlamda mali sıkılaştırmaların başlaması ise piyasaların resesyonda "ikinci dip" senaryosunu fiyatlamaya başlamasına yol açar. Bu da şirketler için pozitif giden trendi bozar, çöp tahvillerden kaçış hızlanır. Dolayısıyla yatırım düzeyinde kredi notuna sahip olmayan bir çok şirket için yeniden finansman sıkıntısı gündeme gelebilir. Şimdiden risk iştahı daralmaya başladı bile. Yunanistan meselesi gündeme gelmeden 17 puan seviyelerine kadar gerilemiş olan yatırımcının korku endeksi VIX, şu sıralar 22 baz puan seviyelerinin üzerinde seyrediyor.


ASYA'DAN REKOR BEKLENİYOR
Yüksek riskli olduğu için getirisi de yüksek olan çöp tahvillere yatırım yapanlar bu sene başından beri iyi kazandı. En fazla kazandıranlar ise Avrupalı çöp tahviller oldu. Bu yıl Avrupa'da ihraç edilen çöp tahvillerin yüzde 2,26 civarında getiri sağladığı belirtiliyor. Bank of America Merrill Lynch'in verilerine göre bu getiri ABD'li tahvillerde yüzde 0,36'da kaldı. Şimdi ise beklenti Yunanistan'ın tetiklediği ülke borçları kaygısıyla Avrupa ve ABD'li çöp tahvillerden yüksek getirilere rağmen kaçan yatırımcı ilgisinin Asya kökenli çöp tahvillere kayacağı yönünde. Asya ülkelerinin şu anda Avrupa gibi devasa bütçe ya da kamu açıklarının olmaması buradaki çöp tahvilleri daha çekici kılıyor. Citigroup'un bir raporuna göre ise bu yıl Asya kökenli çöp tahvillerin satışlarında rekor yükseliş kaydedilecek. Beklentiler bu yıl 10 milyar dolarlık Asya kökenli çöp tahvil ihracının gerçekleşeceği yönünde. 2008 yılında 1.75 milyar dolarlık tahvil ihracı yaparak 7 yılın dibini gören Asya'da, geçen sene ihraç edilen çöp tahvil miktarı ise 6.17 milyar dolar oldu. Sene başından bu yana ise 1.88 milyar dolarlık tahvil ihraç edildi. Bölgede 2006 yılında 8.23 milyar dolarlık ihraç ile rekor kırılmıştı.

Sıla Özçelik / Referans